Murat Şanal
Mimar
Architect

Başarı bina yapmaktan çok kültür gerektirir

Siska, yapı uygulayıcısı olarak tutkuyla bu işe yaklaşan bir firma. Birlikte hayata geçirdiğimiz projelerin taşıdığı güçlüklerin içinden başarıyla geçerek bu farklılığını yansıtmıştır.

Birlikte çalıştığımız ilk proje Robert Koleji’nin ikonik binalarından olan kütüphane binasının güncel ihtiyaçlara uygun işlevlendirilmesiydi. Eskiden kurgulanmış büyük bir mekânın öğrenci merkezli bir alan olması vizyonuydu. Konumu itibariyle etrafıyla gerektiği kadar ilişki kuramayan bir yapının ihtiyacı buydu.

Projenin güçlüklerinden biri yapının Boğaziçi’nin tabiat örtüsüyle bütünleşen görünümünün korunmasıydı. Yaptığımız hamleler sonucu orijinal binanın ruhunu en iyi canlandıracak şekilde projeyi tamamladık.

Bunlar basit gibi görünse de 150 yıllık bir binaya müdahale, yeni fonksiyonu akıcı bir şekilde kurgulama, iç ve dış mekanları ve daha dış ölçekteki tabiat örtüsüyle ilişkisi açısından oldukça zor bir süreçti. Kısıtlı bir zaman diliminde projeyi Siska ile çok iyi bir şekilde sonuçlandırdığımızı düşünüyorum.

Başarı algısını, değişim performansını gözlemleyerek elde ettik. Projeden sonraki 1 yıl içinde kütüphanenin kullanım oranı yüzde 40 arttı. Binanın iç fonksiyonlarının gerçekleşmesinde yüklenicinin rolü ön plandadır ve Siska bu kritik rolün üstesinden başarıyla gelmiştir.

Diğer projemiz Bomonti Ada ise yine çok yönlü zorlukları barındırmaktadır. Eski bir fabrikanın kültür ve performans merkezine dönüştürülmesi çok katmanlı ve zahmetli bir çalışmaydı. Depo ve mahzen alanlarının kültürel fonksiyonlara dönüştürülmesinde binanın korunarak yeniden kurgulanması gibi hassas bir süreç yaşandı. Siska ile birbirimizi bilgi ve içerik açısından doğru anlıyoruz. Ancak bilgili ve deneyimli bir yapım firması bu tür projelerin altından kalkabilir.

Buradaki depo fonksiyonlu bir alanın kitlesel kullanıma uygun olarak konforla bütünleştirilerek kullanımda akıcılık sağlanması temel güçlüktü. Kullanım performansı yani kullanıcı deneyimi bizim için performans kriteriydi ve bunu Siska ile birlikte sağladık.

Siska’nın bilgi ile uygulama becerisini birleştirme konusundaki hassasiyeti bu başarının elde edilmesinde belirleyici unsur olmuştur. Bilgiyi kullanma anlayışı ve deneyimli yapım ekibinin buradaki rolü önemli. Örneğin tarihi bir yapıdaki “minimum müdahale” kavramsal bir şey. Bunu gerçekleştirecek olan yapım firmasının becerisidir. Bu uygulanabiliyorsa asıl başarı budur.

Bu noktada tasarımdan çok işin pratiği yani mesleki uygulamalar öne çıkıyor. Bunun için bina ötesi farklı bir kültür gerekiyor, Siska’nın farkı burada ortaya çıkıyor.